Sytuacją, która często ma miejsce w środowisku pracy jest otrzymywanie dodatkowych poleceń oraz zadań przez pracownika lub wnika. Zdarza się, że mogą one wykraczać nieco poza te ujęte w umowie o prace i przez to budzić jego niepokój. Pracując na danym stanowisku i znając doskonale swoje obowiązki pracownik może czuć się zmieszany, dostając polecenie wykraczające
poza tą skalę.
Najczęstszym scenariuszem jest ten, w którym to pracodawca lub przełożony wyznacza dodatkowe obowiązki lub zadania dla pracownika. Kiedy jednak osoba powinna się martwić?
Z informacji jakie możemy znaleźć w polskim Kodeksie Pracy wynika, że polecenia wydawane przez przełożonego muszą być zgodne z rodzajem pracy podjętej przez danego pracownika
oraz jego kwalifikacjami. Szczególna uwaga powinna być jednak skupiona na aspekcie bezpieczeństwa pracownika oraz moralności zleconych poleceń. Pracownik nie powinien wykonywać wątpliwie moralnych obowiązków lub niezgodnych z prawem, bez jakiegokolwiek momentu zastanowienia się czy zawahania. Głównym powodem powinna być przestroga przez możliwym pociągnięciem do odpowiedzialności w przyszłości a nawet prowadzić do zwolnienia z pracy.
W związku z powyższym istnieje możliwość odmówienia przez np. doświadczoną księgową, w sytuacji gdy zostanie jej zlecone zadanie wykraczające poza jej kompetencje albo niezwiązane w żaden sposób z księgowością i finansami, którymi zajmuje się na co dzień. W przypadku powierzenia niestosownego polecenia pracownik może odmówić i zgłosić problem lub udać się na drogę sądową
i zwrócić się o pomoc do Państwowej Inspekcji Pracy.
Co w sytuacji gdy pracownik dostanie polecenie, które co prawda wpisuje się w zakres jego obowiązków, ale może stwarzać sytuację niebezpieczną dla jego zdrowia albo nawet życia?
Wiadome jest, że aby pracownik dostał odszkodowanie, zdarzenie które miało miejscu musi zostać zakwalifikowane jako wypadek przy pracy. Zatem musi spełniać następujące kryteria:
być nagłym zdarzeniem, wywołanym przez przyczynę zewnętrzną oraz spowodować uraz lub śmierć w związku z wykonywaniem czynności w pracy.
Jednakże może to powodować komplikacje w sytuacji, gdy osoba na danym stanowisku wykona pracę niezwiązaną z jej stanowiskiem, w wyniku której dojdzie do wypadku. Wtedy udowadnianie, że zdarzenie było wypadkiem może być utrudnione.
Kiedy pracodawca może oddelegować pracownika do wykonania polecenia?
Według prawa pracodawca ma możliwość zlecić pracownikowi zadania, trzymając się jednak ścisłych reguł:
- Jeśli warunki pracy spełniają normy bezpieczeństwa;
- Jeśli zachowana będzie higiena pracy;
- Jeśli te zadania nie stwarzają zagrożenia dla zdrowia lub życia;
- Jeśli będą występowały nie dłużej niż 3 miesiące;
- Jeśli ich wykonywanie nie obniża wynagrodzenia i odpowiada kwalifikacjom pracownika;
Każdy przypadek łamania wyżej wymienionych założeń, powinien być niezwłocznie zgłaszany do pracodawcy, a jeśli to nie przyniesie oczekiwanych rezultatów, zgłaszany do odpowiednio oddelegowanych do tego instytucji publicznych.
