Komunikacja towarzyszy ludziom na co dzień na wielu płaszczyznach, nasze czasy zapewniają dużo możliwości komunikowania się za pośrednictwem mediów społecznościowych, komunikatorów, aplikacji Teams czy telefonów komórkowych. Bez wątpienia przydatne urządzenia powodują jednak problemy wśród ludzi i obniżają ich zdolność do aktywnego słuchania. 

Dlaczego nie potrafimy słuchać? 

Największym problemem jest niestety nasza ludzka mentalność oraz taktyki, które każdy z nas stosuje świadomie lub zupełnie nieświadomie. Należą do nich: 

Ignorowanie – sytuacja, w której ludzie zupełnie ignorują to, co zostało do nich powiedziane; 

Udawanie słuchania – kiedy ludzie używają komunikacji niewerbalnej, aby pokazać swoje zainteresowanie tematem, ale rzeczywistość jest zupełnie odwrotna; 

Selektywne słuchanie – kiedy ludzie słuchają tylko interesujących dla nich tematów, ignorując resztę; 

Empatyczne słuchanie – kiedy ludzie analizują tylko intencje mówiącego, które kryją się za jego słowami, zamiast słuchać. 

Aktywne słuchanie to termin z dziedziny komunikacji interpersonalnej, który definiuje się jako słuchanie ze zrozumieniem, które pozwala osobie w pełni wchłonąć przekaz pochodzący od rozmówcy, odnieść się do niego i udzielić pożądanych odpowiedzi. Zaskakujące jest to, jak wiele osób w dzisiejszych czasach ma problemy z aktywnym słuchaniem, ludzie słuchają, ale nie słyszą i nie przyswajają prawidłowo informacji. 

Zagłębiając się w temat aktywnego słuchania, można wyróżnić kilka istotnych elementów, które pojawiają się podczas rozmowy, gdy jest ona prowadzona w sposób efektywny. Należą do nich zainteresowanie rozmówcą, otrzymywanie kontaktu wzrokowego lub używanie innych gestów należących do komunikacji niewerbalnej, takich jak kiwanie głową lub otwarta postawa ciała. 

Czy istnieją sposoby na poprawę naszych umiejętności słuchania? – Oczywiście, że tak! 

Rzućmy okiem na kilka porad, które pomogą poprawić umiejętności słuchania. 

Stań twarzą do rozmówcy i utrzymuj kontakt wzrokowy 

Utrzymywanie kontaktu wzrokowego jest kwestią kulturową, ale statystycznie utrzymywanie go zgodnie ze statystykami jest jasnym przesłaniem, że rozmówca jest zainteresowany tematem rozmowy i koncentruje się na przyswajaniu informacji. 

Zachowaj otwarty umysł 

Często ludzie dokonują osądów na podstawie tego, co słyszą podczas rozmów. Dlatego ważnym aspektem aktywnego słuchania jest słuchanie bez osądzania, nawet jeśli osoba osobiście nie zgadza się z tym, co zostało powiedziane. To samo dotyczy pośpieszania rozmówcy, co jest nie tylko niegrzeczne, ale także dekoncentruje rozmówcę i uniemożliwia przekazywanie informacji. 

Zadawaj pytania 

Inną techniką, która pokazuje zaangażowanie w rozmowę, jest zadawanie rozmówcy pytań na tematy, które są omawiane. Jednak ważne jest, aby znaleźć przerwę jako wolne miejsce do zadawania pytań. Przerwanie myśli będzie miało negatywny wpływ na komunikację. 

Spróbuj poczuć to, co czuje mówca 

Ważne jest, aby używać empatii podczas efektywnego słuchania. Rolą słuchacza jest postawienie się w pozycji rozmówcy. Często wiąże się to ze zmianą sposobu myślenia o całej sprawie, wyciąganiem wniosków i zadaniem sobie pytania: „Co bym zrobił z tym problemem?”. 

Podsumowując, aktywne słuchanie zapewnia wiele korzyści, które znacząco wpływają na codzienną komunikację. Przede wszystkim informacje są przekazywane szybciej i kompleksowo. Ponadto minimalizuje ryzyko wystąpienia kłótni wynikających z nieporozumień w zespole, którego członkowie nie zgadzają się co do ustaleń. Dlatego właśnie aktywne słuchanie jest przydatną umiejętnością do wykorzystania podczas codziennych rozmów.